Grant POLONIKI na projekt renowacji * We won a POLONIKA Grant for a renovation project
Wygraliśmy grant Narodowego Instytutu Polskiego Dziedzictwa Kulturowego za Granicą POLONIKA na renowację historyycznych nagrobków na cmentarzu w Czarnym Ostrowie! W konkursie „POLSKIE DZIEDZICTWO KULTUROWE ZA GRANICĄ – WOLONTARIAT. Edycja 2026” projekt „Ożywione kamienie na ścieżkach przeszłości Podola – cmentarz w Czarnym Ostrowie (Ukraina)” uzyskał 11 pozycję na 42 wnioski dopuszczone do oceny.
Projekt wynika ze związków historycznych miejscowości Falenty i Czarny Ostrów, które łączy historia rodziny Przeździeckich.
Syn właściciela majątku, pałacu i innych budynków (w tym austerii) w Czarnym Ostrowie, Aleksander Przezdziecki, w poł. XIX w. osiedlił się na Mazowszu, gdzie z żoną nabyli majątek Falenty, przy którym urządzili park krajobrazowy wzorowany na krajobrazach miasta rodzinnego Aleksandra – Czarnego Ostrowa nad Bohem. Miejscowość tę założono w 1366 roku, a prawa miejskie przyznano jej w 1556 roku. Nad miastem górował kiedyś zamek książąt Wiśniowieckich, na którego miejscu późniejsi właściciele, rodzina Przezdzieckich, wznieśli pałac z dworem. Miejscowość zamieszkiwały znaczne społeczności polskie, ukraińskie i żydowskie. Po ich losach pozostały poza zabudową miasta także cmentarze. Późniejsza historia sprawiła, że historyczne cmentarze popadły w zapomnienie i uległy naturalnej dewastacji. Ze względu na znaczenie dla historii obu narodów wielu pochowanych na nich rodzin konieczna jest kontynuacja prac remontowych i konserwatorskich historycznych nagrobków. Obecne działania stanowią bezpośrednią kontynuację prac ratunkowych na tym cmentarzu, które zostały zapoczątkowane w 2016 roku przez lokalnych parafian. Wierzymy, że ten projekt może być początkiem szerszej współpracy naszych społeczności.
Projekt „Ożywione kamienie na ścieżkach przeszłości Podola – cmentarz w Czarnym Ostrowie (Ukraina)” opracowaliśmy we współpracy z uchodźcami wojennymi, parafią katolicką i władzami gromady Czarny Ostrów, tamtejszym centrum kultury i klubem sportowym, uczelnią w Chmielnickim, politechniką we Lwowie oraz polskimi partnerami m.in. Stowarzyszeniem Magurycz, firmą ASTIR z Jaworowej i Katedrą Konserwacji Zabytków Wydziału Architektury PW.
Otrzymaliśmy 85% wnioskowanej kwoty na konieczne prace porządkowe i remontowe.
